Một nghiên cứu của Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) cho thấy nếu trả lương cho công chức nhà nước cao gấp đôi, tham nhũng lập tức giảm.
Ông Lý Hiển Long, Thủ tướng Singapore, thường không hay bị đưa
ra công chúng để so sánh. Thế nhưng khi người ta kiếm được 3,1 triệu đôla
Singapore tương đương 2,4 triệu USD mỗi năm để điều hành một đất nước, người
dân nước đó thường muốn thấy được hiệu quả rõ ràng.
Khi họ không nhận được cái họ muốn, chắc chắn họ sẽ đặt câu
hỏi: Chúng ta trả tiền cho ông này làm gì?
Tại Mỹ, Tổng thống Barack Obama, người nhận được khoảng
400.000USD/năm. Lương thưởng của Thủ tướng Singapore
dự kiến sẽ giảm khoảng 36% còn lương Tổng thống Singapore giảm 51%. Quyết định giảm
lương trên được thông báo dựa trên lời khuyên từ ban tư vấn được hình thành 3
năm sau cuộc bầu cử vào tháng 5/2011, đảng đối lập đặt vấn đề về vấn đề lương
và đảng cầm quyền chiến thắng với mức độ cách biệt thấp nhất tính từ khi
Singapore giành được độc lập năm 1965.
Hãy đánh giá cao Singapore vì đã trả lương cao cho
giới lãnh đạo cao cấp nhất, thu hút được nhiều nhân tài nhất cho lĩnh vực công
và giảm thiểu khả năng dính líu đến các vụ bê bối tiền bạc. Khi được thực hiện
đúng đắn, các sáng kiến này có thể giúp chính phủ hoạt động hiệu quả và nền
kinh tế năng động hơn.
Suốt từ năm 2011, Tổ chức minh bạch quốc tế đã xếp hạng Singapore vào
nhóm 5 chính phủ có tham nhũng thấp nhất. Ngoài ra, theo số liệu của Worldwide
Governance Indicators, chỉ số được Ngân hàng Thế giới ủng hộ, chính phủ
Singapore được quản trị tốt nhất.
Từ khủng hoảng châu Á năm 1997, chính phủ nhiều nước châu Á
đã đưa ra chính sách giữ chân người tài trong lĩnh vực công để giúp đưa ra được
chính sách tăng trưởng tốt, ngoài ra lập ra được nhiều tổ chức độc lập như tòa
án, Ngân hàng Trung ương, công ty truyền thông và nhiều cơ quan giám sát để dọn
sạch hệ thống chính trị và kinh tế. Các nước châu Á, nơi tập trung lượng lớn
các gia đình sống với hơn 2USD/ngày, nên hỗ trợ cho nền kinh tế bằng cách tăng
lương cho lao động trong lĩnh vực công.
Hãy nhìn vào Campuchia, nước đứng cuối bảng trong danh sách
của Tổ chức minh bạch quốc tế. Viên chức Campuchia đòi hỏi, vòi vĩnh người dân
với mọi loại hình, từ giấy tờ khai sinh cho đến bằng cấp tốt nghiệp các cấp
học. Một nghiên cứu của Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) cho thấy nếu trả lương cho
công chức nhà nước cao gấp đôi, tham nhũng lập tức giảm. Tại Campuchia, một
công chức nhà nước lương chỉ bằng nửa so với công nhân ngành dệt may.
Tại Trung Quốc, vấn đề tham nhũng cũng khá căng thẳng. Nếu
chính phủ Trung Quốc trả lương cho công chức nhà nước cao hơn, chắc chắn tham
nhũng sẽ giảm bớt.
Ngay cả chính phủ Nhật cũng cần cân nhắc tăng lương cho
người làm việc trong lĩnh vực công. Dù hiện nay nhân tài sáng giá nhất của Nhật
vẫn đang được thu hút làm việc trong chính phủ, trong 2 thập kỷ qua, chênh lệch
giữa lương lao động trong lĩnh vực công và tư tăng lên. Những năm gần đây tại
Nhật xảy ra hàng loạt vụ bê bối liên quan đến dùng tiền của công để mua xe
limousine, đi nghỉ xa hoa và tham gia chơi golf.
Xét một cách căn bản hơn, mô hình kinh tế của Nhật khuyến
khích sự hợp tác giữa lĩnh vực công và lĩnh vực tư. Khi công chức nhà nước về
hưu, những bộ trưởng hay quan chức cấp cao của chính phủ thường đến làm lãnh
đạo hoặc cố vấn cho ngành mà họ từng giám sát, họ muốn tìm kiếm ông chủ trong
tương lai.
Khủng hoảng hạt nhân tại Nhật đã trở nên tồi tệ hơn bởi
những người điều tiết ngành điện muốn tập trung vào công việc của họ sau khi họ
không còn làm việc trong chính phủ nữa, họ không chú trọng quá nhiều đến 126
triệu người dân Nhật.
Theo báo cáo về quyền con người của Bộ Ngoại giao Mỹ, nhà
báo tại Singapore có cơ chế tự kiểm soát riêng, các đảng phái đối lập cũng đối
đầu với khá nhiều trở ngại. Chính phủ Singapore có một cơ quan chuyên
trách phụ trách vấn đề điều tra tham nhũng, tòa án, 2 cơ quan đều chú trọng đến
hiệu quả và kết quả hoạt động.
Chẳng phải nước nào cũng có thể đi theo mô hình trên, đặc
biệt nước có số dân đông và đa dạng. Dù vậy nhóm nước nhỏ như kiểu Campuchia có
thể khởi đầu bằng cách kiểm toán các cơ quan trong lĩnh vực công để biết tham
nhũng thực tế tồi tệ đến thế nào, Campuchia dù sao cũng cần làm điều này để
tuân thủ quy định đưa ra bởi thỏa thuận chống tham nhũng của Liên hợp quốc.
Nhật cũng sẽ hưởng lợi lớn từ một cơ quan giám sát độc lập
chuyên điều tra về vấn đề tham nhũng và xét đến tầm ảnh hưởng lớn trên toàn thế
giới của Nhật, thật khó để hiểu được tại sao Nhật là một trong duy nhất 35 nước
chưa phê chuẩn thỏa thuận chống tham nhũng của Liên hợp quốc.
Ngọc Diệp
Theo TTVN/BangkokPost,Bloomberg,Nytimes